บริษัท อ. จำกัด ประกอบกิจการขายส่งและขายปลีกนาฬิกาข้อมือสุภาพสตรี บริษัทฯได้ขายโดยตรงกับบุคคลหรือร้านนาฬิกาในต่างจังหวัด ซึ่งลูกค้าบางรายไม่ยอมรับใบกำกับภาษีที่บริษัทฯออกให้สำหรับการขายสินค้าที่ซื้อ บริษัทฯจึงขอทราบว่า บริษัทฯมีสิทธิออกใบกำกับภาษีอย่างย่อได้หรือไม่ และบริษัทฯมีสิทธิออกใบกำกับภาษีแบบเต็มรูปแบบ โดยไม่ต้องระบุชื่อผู้ซื้อได้หรือไม่ อย่างไร
ใบกำกับภาษีอย่างย่อ
การประกอบธุรกิจขายสินค้าหรือให้บริการของผู้ประกอบการที่มีรายรับตั้งแต่ 1,800,000 บาทขึ้นไปมีหน้าที่ต้องจดทะเบียนและเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม เมื่อได้มีการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มแล้วผู้ประกอบการดังกล่าวมีหน้าที่ต้องออกใบกำกับภาษีทุกครั้งที่มีการขายสินค้าหรือให้บริการแก่ลูกค้าเมื่อจุดความรับผิดในการเสียภาษีมูลค่าเพิ่มเกิดขึ้น
ธุรกิจขายสินค้าจะออกใบกำกับภาษีเมื่อมีการส่งมอบสินค้า และธุรกิจให้บริการจะออกใบกำกับภาษีเมื่อได้รับชำระเงินค่าบริการ ในระบบภาษีมูลค่าเพิ่มนอกจากใบกำกับภาษีเต็มรูปแล้ว ยังมีใบกำกับภาษีอย่างย่อที่ประมวลรัษฎากรกำหนดให้ผู้ประกอบการรายย่อยหรือขายปลีกมีสิทธิออกใบกำกับภาษีอย่างย่อได้
ผู้ประกอบการจดทะเบียนที่ประกอบกิจการขายสินค้าในลักษณะขายปลีก หรือประกอบกิจการให้บริการในลักษณะบริการรายย่อยแก่บุคคลจำนวนมาก ในกิจการค้าปลีกการแสดงราคาสินค้า หรือราคาค่าบริการจะต้องเป็นการแสดงราคาที่รวมภาษีมูลค่าเพิ่มไว้แล้ว การประกอบกิจการขายสินค้าในลักษณะขายปลีกหรือการให้บริการในลักษณะบริการรายย่อยแก่บุคคลจำนวนมาก ซึ่งเป็นกิจการค้าปลีกต้องมีลักษณะหรือเงื่อนไขดังต่อไปนี้
(1) เป็นการขายสินค้าที่ผู้ขายทราบโดยชัดแจ้งว่าเป็นการขายให้แก่ผู้บริโภคโดยตรงและได้ขายในปริมาณซึ่งตามปกติวิสัยของผู้บริโภคนั้นจะนำสินค้าไปบริโภคหรือใช้สอยโดยมิได้มีวัตถุประสงค์ที่จะนำไปขายต่อไป เช่น การขายสินค้าของกิจการแผงลอย กิจการขายของชำ กิจการขายยา กิจการจำหน่ายน้ำมัน และกิจการห้างสรรพสินค้า ทั้งนี้ เฉพาะในการขายสินค้าที่เป็นไปตามลักษณะและหรือเงื่อนไขดังกล่าวข้างต้น
(2) การให้บริการในลักษณะบริการรายย่อยแก่บุคคลจำนวนมาก เช่น การให้บริการของกิจการภัตตาคาร กิจการโรงแรม กิจการซ่อมแซมทุกชนิด กิจการโรงภาพยนตร์ และกิจการสถานบริการน้ำมัน เป็นต้น
กิจการภัตตาคารได้แก่กิจการขายอาหารหรือเครื่องดื่มไม่ว่าชนิดใด ๆ รวมทั้งกิจการรับจ้างปรุงอาหารหรือเครื่องดื่ม ทั้งนี้ ไม่ว่าในหรือนอกสถานที่ซึ่งจัดไว้ให้ประชาชนเข้าไปบริโภคได้
(3) ผู้ประกอบการตาม (1) และ (2) ต้องจัดทำใบกำกับภาษีและสำเนาใบกำกับภาษี ซึ่งมีรายการครบถ้วนตามประมวลรัษฎากร สำหรับการขายสินค้าหรือการให้บริการทุกครั้งที่ผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการเรียกร้อง พร้อมทั้งส่งมอบใบกำกับภาษีดังกล่าว ให้แก่ผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ
ใบกำกับภาษีอย่างย่อต้องมีรายการอย่างน้อยดังต่อไปนี้
(1) คำว่า "ใบกำกับภาษี" ในที่ที่เห็นได้เด่นชัด
(2) ชื่อ หรือชื่อย่อ และเลขประจำตัวผู้เสียภาษีอากรของผู้ประกอบการจดทะเบียนที่ออกใบกำกับภาษี
(3) หมายเลขลำดับของใบกำกับภาษี และหมายเลขลำดับของเล่ม ถ้ามี
(4) ชื่อ ชนิด ประเภท ปริมาณ และมูลค่าของสินค้าหรือของบริการ
(5) ราคาสินค้าหรือราคาค่าบริการ โดยต้องมีข้อความระบุชัดเจนว่าได้รวมภาษีมูลค่าเพิ่มไว้แล้ว
(6) วัน เดือน ปี ที่ออกใบกำกับภาษี
(7) ข้อความอื่นที่อธิบดีกำหนด
ชื่อ ชนิด หรือประเภทของสินค้าจะออกเป็นรหัสก็ได้โดยผู้ประกอบการจดทะเบียนจะต้องแจ้งรหัสให้อธิบดีทราบล่วงหน้าอย่างน้อย 15 วันก่อนวันใช้รหัสนั้น รายการในใบกำกับภาษีอย่างย่อให้ทำเป็นภาษาไทย เป็นหน่วยเงินตราไทย และใช้ตัวเลขไทยหรืออารบิค เว้นแต่ในกิจการบางประเภทที่มีความจำเป็นต้องทำเป็นภาษาต่างประเทศ ให้กระทำได้เมื่อได้รับอนุมัติจากอธิบดี
ผู้ประกอบการจดทะเบียนที่ประกอบกิจการค้าปลีก ซึ่งประสงค์จะใช้เครื่องบันทึกการเก็บเงินเพื่อการออกใบกำกับภาษีอย่างย่อ ให้ยื่นคำขออนุมัติต่ออธิบดี และการใช้เครื่องบันทึกการเก็บเงินดังกล่าว จะต้องปฏิบัติตามระเบียบว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการใช้เครื่องบันทึกการเก็บเงินที่อธิบดีกำหนด
ใบกำกับภาษีอย่างย่อสามารถออกได้ 2 วิธีด้วยกัน คือ เขียนด้วยหมึก (ออกด้วยมือ) หรือออกด้วยเครื่องบันทึกการเก็บเงิน อย่างไรก็ดีเมื่อผู้ประกอบการที่ซื้อสินค้าหรือรับบริการได้รับใบกำกับภาษีอย่างย่อ ภาษีซื้อ (ภาษีมูลค่าเพิ่ม) ไม่มีสิทธิขอคืนหรือนำไปเครดิตภาษีขายได้ แต่นำไปถือเป็นค่าใช้จ่ายในการคำนวณกำไรสุทธิได้
หากผู้ประกอบการเป็นนิติบุคคลเมื่อมีการจ่ายค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ควรขอใบกำกับภาษีเต็มรูปจากผู้ขายสินค้าหรือผู้รับบริการเนื่องจากใบกำกับภาษีเต็มรูปจะทำให้นิติบุคคลมีสิทธิขอภาษีซื้อคืนหรือนำไปหักออกจากภาษีขายได้